Beleefweek NP Utrechtse Heuvelrug

Beleefweek 2019 NP Utrechtse Heuvelrug: 19 t/m 27 oktober

In de herfstvakantie vindt in het NP (Nationaal Park) Utrechtse Heuvelrug de Beleefweek plaats. Een week vol activiteiten waarin iedereen de bijzondere natuur en erfgoed van het gebied kunnen ervaren. Door een wandeling te maken met de schaapskudde, kabouters te zoeken of met spannende zaklampentocht door het kasteel. Ontdek de Fabeltjeskrant & natuur bij Kasteel Groeneveld, volg een stoere workshops bij het Nationaal Militair Museum, speur met een gids naar de mooiste paddenstoelen of ontdek Woudenberg op de step! En nog veel meer…

Blijf vooral naar buiten gaan! Want naast dat de natuur ontzettend leuk is, is het ook nog eens supergezond voor jong en oud. Meer informatie over de Beleefweek van NP Utrechtse Heuvelrug: www.np-utrechtseheuvelrug.nl/beleefweek2019

O-gen en Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug

Gebiedscoöperatie O-gen verzorgd al jaren het Gebruikersloket voor het Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug. Wanneer u een aanvraag wilt doen om een evenement te organiseren in het Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug, dan kan via het Gebruikersloket. Het park is natuurlijk een prachtig gebied, dat zeer geschikt is voor allerlei activiteiten. Van familiereünie op de hei tot een scoutingspeurtocht in het bos, een hardloopwedstrijd, een spelletjesochtend met de klas, een bedrijfsuitje in de natuur, bijzondere mountainbiketochten organiseren of het houden van hippische events.

Meer informatie over het park en het loket kunt u vinden op www.np-utrechtseheuvelrug.nl.

Ambachtshoeve

Ontdek jouw vakmanschap bij de Ambachtshoeve

Oude ambachten zijn weer helemaal hip. Waarom? Omdat veel boeren vroeger namelijk al zelfvoorzienend en circulair leefden. Op 21 september 2019 vond de lancering van de Ambachtshoeve plaats op Hoeve Groot Zandbrink in Leusden. Een plek waar jong en oud hun eigen vakmanschap kunnen ontdekken.

Zelfvoorzienend en circulair met boeren ambachten

Bij die zelfvoorzienendheid en circulaire leefwijze speelden de (boeren)ambachten een cruciale rol. Zoals hout bewerken, wol spinnen, kaas maken, brood bakken, potten bakken en eigen groente en bloemen telen. Alles dichtbij huis, voor eigen gebruik. Met het project Ambachtshoeve willen de Stichting Behoud Oude Werktuigen en de Stichting Oogstfeest Kromme Rijnstreek de (boeren)ambachten juist in deze tijd weer onder de aandacht te brengen. En vooral om mensen de ambachten te laten ontdekken, te leren en ontwikkelen en er zelf actief mee aan de slag te gaan. Mensen willen duurzamer, energiezuiniger en vooral klimaatneutraal leven. Daarbij kunnen eeuwenoude ambachten helpen. De Ambachtshoeve helpt jong en oud hun ambachten en vakmanschap te ontdekken en ontwikkelen.

Meld je aan en ontdek jouw vakmanschap!

Vanuit de Ambachtshoeve worden cursussen, workshops, lezingen en andere activiteiten aangeboden om meer te leren of aan de slag te gaan met ambachten. Iedereen kan hier aan mee doen. Zo wil de Ambachtshoeve dat de kennis over ambachten en vooral het uitoefenen van ambachten juist in deze tijd wordt gedeeld. Ervaren vrijwilligers die al bedreven zijn in heel uiteenlopende ambachten kunnen ook jou helpen om een ambacht uit te oefenen en zo jouw vakmanschap te ontdekken en vergroten. Meer weten over de Ambachtshoeve, aan de slag met een ambacht of eerst eens meer hierover horen? Meld je dan op www.ambachtshoeve.nu of per mail: contact@ambachtshoeve.nu.

Meer over LEADER

De Ambachtshoeve is een LEADER project dat mede mogelijk is gemaakt door het Europees Landbouwfonds voor Plattelandsontwikkeling en de provincie Utrecht. Heeft u vragen over het LEADER-programma of wilt u een projectidee voorleggen, neem dan contact op met de Leader-coördinator Maike van der Maat via maike@consultopmaat.nl.

O-gen Fonds geeft lening voor insecten-kweekmachine

Dankzij een lening van € 50.000 van het O-gen Fonds kan Jansen Poultry Equipment uit Barneveld verder aan de slag met het ontwikkelen van een kweekmachine voor insecten. Deze insecten (larven en wormen) zullen onder meer worden gebruikt als voer voor pluimvee. En dat is niet alleen goed voor de vogels; deze eiwitbron is goedkoper én duurzamer dan soja. “Een win-win-win-situatie waar we graag aan bijdragen,” volgens Gerard van Santen, directeur van Gebiedscoöperatie O-gen.

Insecten als kippenvoer

Met de innovatieve machine die Jansen Poultry Equipment ontwikkelt, kunnen pluimveehouders in de toekomst op het eigen bedrijf voer voor hun dieren kweken. Larven en wormen zijn erg eiwitrijk en daarmee een zeer goed alternatief voor soja.

Innovatie met winst op meerdere vlakken

O-gen Fondsmanager Rob van Arkel is enthousiast: “Als het daadwerkelijk lukt om een goed werkende insecten-kweekmachine te ontwikkelen, dan levert dat veel voordelen op. Dat begint er al mee dat de insecten groenafval eten en omzetten naar eiwitten, oftewel circulaire landbouw. Daarmee wordt het importeren van een deel van de niet-duurzame soja overbodig. Dat bespaart de pluimveehouder geld en het versterkt de economische positie van de pluimveehouders in dit gebied.”

Het scharrelen naar larven en wormen draagt bovendien bij aan het dierenwelzijn van de kippen. En men verwacht dat de opbrengst van de eieren met deze eiwitbron verbetert.

Lening O-gen Fonds geeft kweekmachine insecten stroomversnelling

Erik den Besten, technisch directeur van Jansen Poultry Equipment: “Dankzij de lening van het O-gen Fonds komt de ontwikkeling van de kweekmachine in een stroomversnelling. Het doel is om uiteindelijk een efficiënt, goed geautomatiseerd en betaalbaar kweeksysteem te hebben.” De praktijk gaat binnenkort uitwijzen of dat lukt. Begin 2020 gaan de eerste studenten van het Aeres MBO in Barneveld aan de slag met de machines. Een mooie combinatie van praktijk en onderwijs. Van Arkel: “Winst op meerdere vlakken, dat is innovatie ten top”.

Innovatie vraagt om lef en financiering

O-gen Fondsmanager Van Arkel legt uit waarom O-gen Fonds de risicodragende lening verstrekt voor de ontwikkeling van de kweekmachine voor insecten: “Wij zien een meerwaarde voor zowel dier, pluimveehouder en milieu, dus dat risico durven wij aan. Bij innovatie heb je lef nodig en financiering. En daar kan het O-gen Fonds bij helpen.”

 

Nog meer O-gen Fonds leningen

De eerste lening van O-gen Fonds werd verstrekt aan Jan de Greef van De Greef Agro Energy. De lening van het O-gen Fonds van €100.000 wordt ingezet voor de bouw van een biogasinstallatie op het bedrijf in Woudenberg.

Goed idee?

Heeft u ook een innovatief idee voor de ontwikkeling van het buitengebied? Wat bijdraagt aan de leefbaarheid en/of de economische groei van de Vallei, Utrechtse Heuvelrug of Kromme Rijnstreek? En heeft u financiering nodig om uw plan realiseerbaar te maken? Neem dan contact met ons op via (033) 277 63 90 of stuur een bericht.

Strategiedocument VAB goedgekeurd

Strategiedocument Vrijkomende Agrarische Bebouwing (VAB) goedgekeurd

Op vrijdag 13 september hebben het bestuur van de Regio’s Foodvalley en Amersfoort het Strategiedocument 2019-2021 ‘Samen slimmer, sneller en efficiënter aan de slag met VAB’ voor de aanpak van vrijkomende agrarische bebouwing in de regio’s Foodvalley en Amersfoort goedgekeurd. Het strategiedocument wordt via de colleges ter kennisname aangeboden aan de gemeenteraden.

Strategiedocument VAB tegen leegstand

De Regio’s Foodvalley en Amersfoort werken aan een gezamenlijk programma om de gevolgen van bedrijfsbeëindiging en leegstaande bedrijfsbebouwing in het buitengebied te beperken door ondernemers hiermee te helpen en te adviseren. Met dit gezamenlijke programma dragen deze regio’s bij aan het behouden en verbeteren van een leefbaar en vitaal landelijk gebied. Uit studies blijkt dat er door bedrijfsbeëindiging een fors aantal vierkante meter pandoppervlakte tussen 2015-2030 vrij gaat komen. Door middel van de inzet van een campagne willen de regio’s de agrarisch ondernemers bewust maken van de noodzaak om tijdig te anticiperen op bedrijfsbeëindiging.

Vrijkomende agrarische bebouwing

De doelstelling van het programma is niet alleen de versterking van de ruimtelijke kwaliteit, maar ook de economische vitaliteit en leefbaarheid in het landelijk gebied. De regio’s willen voorkomen dat verloedering optreedt doordat bijvoorbeeld gebouwen worden verwaarloosd of dat er ongewenste activiteiten plaatsvinden. Door een goed ruimtelijk beleid borgen de regio’s de huidige ruimtelijke kwaliteiten van het landelijk gebied waarin gewoond, gewerkt en gerecreëerd kan worden. Maar evengoed zijn ook economische en sociaal-maatschappelijke doelen van toepassing: door nieuwe economische functies op een goede manier in te passen kunnen we de vitaliteit en de leefbaarheid van het landelijk gebied versterken.

Gebiedscoöperatie O-gen levert het programma-management voor het VAB-programma.

Meer informatie: www.o-gen.nl/portfolio-item/vab

 

First dates lokaal voedsel

First dates voor lokaal voedsel

Op maandag 7 oktober ontdekt u bij Moestuin Maarschalkerweerd de kansen van lokaal voedsel. Wilt u uw producten lokaal afzetten? Of bent u voor uw bedrijf of organisatie geïnteresseerd in verrassende producten van dichtbij? Grijp dan deze kans tijdens de startbijeenkomst ‘First dates’ en ontmoet andere producenten en marktpartijen met liefde voor lokale producten. Op 7 oktober komt u in contact met aanbieders en afnemers, hoort u hoe anderen het aanpakken en krijgt u waardevolle nieuwe kennis en inspiratie.

Programma First dates

19.00 uur:  Ontvangst met koffie en thee

19.30 uur:  Welkom door gespreksleider Sandra van Kampen, kennismaking met de zaal en korte aftrap door Laurens de Graaf (burgemeester Lopik) en Ruud van Bennekom (burgemeester Bunnik), voorzitters van de Lokale Actie Groepen van LEADER, initiatiefnemers van dit project. Waarom is lokaal voedsel belangrijk? Wat doet dit voor het landelijk buitengebied van Utrecht, de lokale economie en de werkgelegenheid?

19.50 uur:  Wat kan het project Lokaal Voedsel Utrecht voor u betekenen? Waar bent u mee geholpen? Korte introductie door projectleider Marianne Karstens.

20.00 uur:  Tien jaar vallen en opstaan door Drees Peter van den Bosch (voorzitter Taskforce Korte Ketens). Dat pionieren in de lokale markt niet eenvoudig is, daar weet de oprichter van Willem & Drees alles van. Maar dat we aan een voedseltransitie moeten blijven werken, weet hij ook. Het tij lijkt te keren. Waar liggen de kansen?

20.20 uur:  Hoe kun je als horeca- of retailondernemer lokaal inkopen? Om welke producten gaat het? Hoe bouw je als producent een netwerk op en omzeil je de knelpunten? Hoe zit het met de logistiek? Drie ondernemers delen hun ervaringen: Tobias Jansen (chef bij Het Lokaal in Amersfoort), Huub van der Maat (fruitteler bij Nieuw Slagmaat in Bunnik, oprichter local2local) en Edith Spruit (logistiek planner bij Bakker Barendrecht).

20.45 uur:  Korte break

21.00 uur:  Matchmaking! Onder leiding van Linette Mak is er ruimte om jouw matches te vinden, je bedrijf te presenteren, nieuwe afnemers te vinden, nieuwe kennis op te doen of aan de betrokken aanwezigen te vragen wat je altijd al wilde weten. Flyers, banners en producten die op een tafel kunnen liggen, zijn welkom.

22.00 uur:  Afsluiting, oogst van de dag en borrel.

Een boost voor regionaal voedsel

Lokaal voedsel is hip. Steeds meer boeren zien mogelijkheden om hun producten of een deel daar van directer af te zetten. Ook supermarkten, restaurants en zorgcentra zien de meerwaarde van een korte voedselketen. Maar hoe kunnen we dit marktsegment verstevigen? De proeftuin ‘Lokaal Voedsel Utrecht’ (LVU), een initiatief van LEADER Weidse Veenweiden en LEADER Utrecht-Oost, wil aanbieders en afnemers van lokaal voedsel in de provincie Utrecht helpen bij deze vraag. In de LVU proeftuin brengen we aanbod en afzet bij elkaar, delen we kennis en werken we aan verdieping. Zo hopen we een vliegwiel te creëren en de markt voor regionaal voedsel in Utrecht een extra boost te geven. Geen nieuw initiatief dus, maar een versterking en opschaling van de goede stappen die al zijn genomen in deze regio.

Impressie bijeenkomst First dates lokaal voedsel

Lees hier hoe de startbijeenkomst is verlopen of bekijk het filmpje.

 

Lokaal Voedsel Utrecht is een initiatief van LEADER Weidse Veenweiden en LEADER Utrecht-Oost.

Dankzij lening O-gen Fonds ontwikkelen

O-gen Fonds steunt ontwikkeling kweekmachine insecten

Dankzij een lening van € 50.000 van het O-gen Fonds kan Jansen Poultry Equipment uit Barneveld aan de slag met het ontwikkelen van een insecten-kweekmachine. Deze insecten (larven en wormen) zullen worden gebruikt als voer voor pluimvee. En dat is niet alleen goed voor de vogels; deze eiwitbron is goedkoper én duurzamer dan soja. “Een win-win-win-situatie waar we graag aan bijdragen”, volgens Gerard van Santen, directeur van Gebiedscoöperatie O-gen.

Eiwittransitie

Met de innovatieve machine die Jansen Poultry Equipment wil ontwikkelen, kunnen pluimveehouders in de toekomst op het eigen bedrijf voer voor hun dieren kweken. Larven en wormen, die zelf als voedsel groenafval eten, zijn erg eiwitrijk en daarmee een zeer goed alternatief voor soja.

Winst op meerdere vlakken

O-gen Fondsmanager Rob van Arkel is enthousiast: “Als het daadwerkelijk lukt om een goed werkende insecten-kweekmachine te ontwikkelen, dan levert dat veel voordelen op.” Dat begint al met afvalstoffen (de insecten eten groenafval) die worden omgezet naar eiwitten, oftewel circulaire landbouw. Daarmee wordt ook het importeren van een deel van de niet-duurzame soja overbodig. Dat bespaart de pluimveehouder geld en het versterkt de economische positie van de pluimveehouders in dit gebied. Bovendien verwacht men dat de opbrengst van de eieren met deze eiwitbron verbetert. Het scharrelen naar larven en wormen draagt ook bij aan het dierenwelzijn van de kippen. Het is de bedoeling dat het prototype van de kweekmachine wordt geplaatst bij Aeres MBO school in Barneveld. Leerlingen van die school helpen bij het ontwikkelen en onderhouden van de machine. Van Arkel: “Winst op meerdere vlakken, dat is innovatie ten top.”

Lef en financiering

Mede dankzij de lening van het O-gen Fonds van € 50.000 start Jansen Poultry Equipment met de ontwikkeling van de kweekmachine. Technisch directeur Erik den Besten: “Het doel is om uiteindelijk een efficiënt, goed geautomatiseerd en betaalbaar kweeksysteem te hebben.” De praktijk gaat uitwijzen of dat lukt. Van Arkel: “Wij zien de meerwaarde voor dier, pluimveehouder en milieu, dus dat risico durven wij aan. Voor innovatie heb je lef nodig en financiering. En daar kan het O-gen Fonds bij helpen.”

Nog meer O-gen Fonds leningen

De eerste lening van O-gen Fonds werd verstrekt aan Jan de Greef van De Greef Agro Energy. De lening van het O-gen Fonds van €100.000 wordt ingezet voor de bouw van een biogasinstallatie op het bedrijf in Woudenberg.

O-gen Fonds financiert innovatie

Het O-gen Fonds van Gebiedscoöperatie O-gen maakt zich sterk voor een krachtig en vitaal buitengebied. Bij toekomstbestendigheid hoort innovatie. Bedrijven, instelling of burgers met een goed idee voor de ontwikkeling van het buitengebied van de Vallei, Utrechtse Heuvelrug of Kromme Rijnstreek en die dat willen omzetten naar een uitvoerbaar plan, kunnen hiervoor een lening aanvragen bij het O-gen Fonds.

 

Bijschrift bij de foto:
Overhandiging van de O-gen Fonds Cheque bij Jansen Poultry Equipment in Barneveld. V.l.n.r. Didi Dorrestein (wethouder gemeente Barneveld), Eltjo Betlehem (Poultry Expertise Centre), Erik den Besten (Jansen Poultry Equipment) en Gerard van Santen (Gebiedscoöperatie O-gen).

 

Insectenteelt en eiwittransitie

Een belangrijke uitdaging voor een duurzaam voedselsysteem is de eiwittransitie: de productie en consumptie van alternatieve eiwitten waarvoor minder areaal, water en grondstoffen nodig zijn. Er ligt een grote uitdaging in het verduurzamen van ons veevoer met alternatieve eiwitten. O-gen is betrokken bij een aantal innovatieve projecten met betrekking tot alternatieve eiwitten zoals eendenkroos en insecten. Insectenteelt lijkt een mooi en duurzaam alternatief. Maar waar begin je?

Waar begin je met insectenteelt?

Tijdens ons O-gen Open Café over insectenteelt in april 2019 was de opkomst hoog. Het onderwerp leeft in de regio, wat niet verwonderlijk is, want het biedt kansen voor boeren om een nieuwe activiteit als vervanging of aanvulling op hun erf te starten. De grote vraag is: waar begin je met insectenteelt? Regio Foodvalley heeft dit signaal opgepakt en Gebiedscoöperatie O-gen gevraagd om als kennismakelaar Eiwittransitie aan het werk te gaan. Een mooie rol om ondernemers die met insectenteelt aan het werk willen gaan, te helpen bij de te nemen van stappen en hen te verbinden aan het netwerk van kennisleveranciers, brancheorganisaties, automatiseerders, afzetmarkt (voeders, voeding en industrie), overheden, en uiteraard de Regiodeal Foodvalley waarin eiwittransitie een belangrijk onderdeel is. In de komende periode wordt een regionaal netwerk gevormd van partijen die met insectenteelt bezig zijn, of willen gaan. Daarnaast worden pilots gestart om insectenteelt te versnellen in de regio.

Kweekmachine voor insecten

Mede dankzij een lening van het O-gen Fonds is Jansen Poultry Equipment uit Barneveld al aan de slag met het ontwikkelen van een kweekmachine voor insecten. De insecten (larven en wormen) zullen onder meer worden gebruikt als voer voor pluimvee. En dat is niet alleen goed voor de vogels; deze eiwitbron is goedkoper én duurzamer dan soja.  Met de innovatieve machine die Jansen Poultry Equipment ontwikkelt, kunnen pluimveehouders in de toekomst op het eigen bedrijf voer voor hun dieren kweken. Lees meer over dit project.

 

Demo kringlooplandbouw

Demo kringlooplandbouw ‘van bodem tot voer tot melk’

Bent u geïnteresseerd in kringlooplandbouw? Kom dan op donderdag 19 september 2019 naar de demo van Boerenverstand in Woudenberg. Op het bedrijf van Marco van der Wind worden verschillende proeven en thema’s besproken die elk een onderdeel van kringlooplandbouw belichten.

Thema’s Van bodem tot voer tot Melk:

– Ervaringen van het voercentrum; Marco van der Wind
– Grote verschillen in grasmonsters dit voorjaar; Wim de Hoop/Bert vd Brink
– Demonstratie van spaakwielbemester; Marco den Uijl
– Resultaten grasonderzaai in maïs; Wilco van Cooten
– Nieuwe Nederlandse Weiden; ervaringen en kansen; Wim van der Geest
– Verdienmodellen met kringlooplandbouw; Frank Verhoeven

Maïsdemo

Aansluitend op de kringloopdemo’s is er op het Voercentrum een maïsdemo.

Waar: Voercentrum Gelderse Vallei, Voskuilerweg 47, 3931 MV Woudenberg
Wanneer: vanaf 13:15 uur
Voor wie: voor iedereen die geïnteresseerd is in kringlooplandbouw

De demo’s zijn van 13.30 uur tot 15.30 uur. Er is koffie vanaf 15.30 uur.

Aanmelden voor demo kringlooplandbouw

Wilt u aanwezig zijn? Stuur dan een e-mail naar daan@boerenverstand.nl

Uitnodiging_Demomiddag_19_september_Voercentrum_Woudenberg

 

O-gen en kringlooplandbouw

O-gen maakt zich sterk voor een krachtig en vitaal platteland. In het huidige landschap ontkomen we er niet aan om te zoeken naar duurzamer gebruik van land en innovatie. Dit brengt nieuwe (technische) uitdagingen en wensen van de omgeving met zich mee. In samenwerking met onze leden vertalen we wensen en mogelijkheden in plannen om de energievoorziening nu en in de toekomst een goede plek te geven in het landelijk gebied.

Biologische fruitteelt

25 september: excursie agroforestry / voedselbossen

Wilt u meer weten over voedselbossen? Meld u dan aan voor de excursie agroforestry/voedselbossen van Natuur en Milieufederatie Utrecht (NMU). De NMU nodigt alle boeren en geïnteresseerden uit de provincie Utrecht uit om op 25 september deel te nemen aan de excursie. Tijdens de excursie wordt een bezoek gebracht aan Boer-In-Natuur en Fruitzforlive in Brabant waar bomen zijn opgenomen in het bedrijfsmodel. Tijdens de excursie wordt ingegaan op de toepassingen van bomen in de landbouw en de bijbehorende vraagstukken.

De Natuur en Milieufederatie Utrecht organiseert een excursie over agroforestry/voedselbossen voor boeren en geïnteresseerden uit de provincie Utrecht. We gaan op bezoek bij Boer-In-Natuur en Fruitzforlive in Brabant. Hier zijn bomen opgenomen in het bedrijfsmodel. We bespreken de mogelijke toepassingen van bomen in de landbouw en de vraagstukken die daarbij horen.

Boer-In-Natuur

Boer-In-Natuur wil landbouw en natuur samenbrengen. Ze boeren op landbouwgrond en natuur. Ze hopen een hoge productie te gaan combineren met een hoge biodiversiteit, een lage input, en met verwerking (van onbekende teelten) een hogere toegevoegde waarde te realiseren, en na 5 jaar een redelijk inkomen. Ze combineren melkveehouderij, verzuiveling en streekafzet, met agroforestry/voedselboslandschap. Het landschap bestaat uit:

– Heggenlandschap, met lange smalle percelen tussen voedsel producerende heggen.
– Galerijteelt, met een beperkt aantal hogere bomen in rijen waaronder akkerbouw mogelijk blijft.
– Voedselbos, met hoge aantallen struiken en een mobiel kippenhok op de rijpaden.

Fruitzforlife

We gaan op bezoek bij het demonstratieproject Fruithof de Brand. Fruithof de Brand is de realisatie van een droom om zelfvoorzienend te leven en om biologische groenten, fruit en noten uit eigen tuin te oogsten. Het is nu een bijzonder eetbaar landschap van 1,2 ha met grote moestuin, agroforestry, voedselbos en unieke collectie fruitsoorten.

Programma

10.00 Vertrek uit Utrecht (locatie en vervoer n.t.b.)
11.00 Bezoek bij Boer-In-Natuur
13.00 Lunch -biosoep van Fruitzforlive
13.30 Bezoek Fruitzforlive
15.00 Vertrek naar Utrecht

Aanmelden

Aanmelden kan bij Alies van den Berg via a.vanden.berg@nmu.nl

De NMU draagt graag bij aan de verdere ontwikkeling van agroforestry/ voedselbosbouw in de provincie Utrecht.

Meer informatie: www.lami.nl

Cultuurhistorische gids Grebbelinie

Historische uitgave: ‘De Grebbelinie. Een cultuurhistorische gids’

In juli verscheen ‘De Grebbelinie, een cultuurhistorische gids’. Deze gids legt de geheimen bloot die in de Grebbelinie verborgen zijn. Naast een overzicht van de rijke geschiedenis, het landschap en de natuur, worden 25 afzonderlijke delen van het gebied beschreven. Het boekje dat 192 pagina’s telt, heeft een handzaam formaat van 15,5 cm x 23 cm en bevat prachtige foto’s en gedetailleerde kaarten. Een must voor iedereen die de Grebbelinie wil ontdekken.

Geschiedenis Grebbelinie in een notendop

Na het rampjaar 1672 werd duidelijk dat het westen van Nederland onvoldoende beschermd was bij een aanval uit het oosten. Men liet het oog vallen op het laaggelegen en drassige gebied tussen de Utrechtse Heuvelrug en de Veluwe: de Gelderse Vallei. Door slim gebruik te maken van dit strategische landschap werd een waterlinie gevormd tussen Spakenburg en Rhenen. Het belang van deze linie was duidelijk, maar toch duurde het nog zeventig jaar, tot 1744, voordat de aanleg van start ging. De Grebbelinie werd in de loop van de tijd versterkt, verlengd én afgeschreven. De linie speelde een belangrijke rol tijdens de verdediging van Nederland in de Tweede Wereldoorlog. Na de oorlog werd in 1951 besloten om de werken van de Grebbelinie op te heffen. De forten, kazematten en sluizen leken het gaandeweg te moeten afleggen tegen nieuwbouwwijken en bedrijventerreinen. In 2011 werd de Grebbelinie een beschermd rijksmonument en spanden vele partijen zich in om dit waardevolle militaire erfgoed voor de huidige en nieuwe generaties te bewaren.

Auteur Bert Rietberg aan het woord

Bert Rietberg is auteur van het boekje en coördinator van het Grebbelinie Bezoekerscentrum. Hij vertelt: “Talloze organisaties en individuen hebben zich in de afgelopen jaren ingespannen om de Grebbelinie toegankelijk en beleefbaar te maken: forten en dijken zijn hersteld of gereconstrueerd, kazematten zijn opgeknapt, paden aangelegd en routes ontwikkeld. Het is mooi als het werk van zovelen zichtbaar wordt voor bewoners en bezoekers. Het draagt bij aan de kennis van de omgeving en het besef dat het verdedigen van onze vrijheid grote offers heeft gekost.’

Rietberg komt oorspronkelijk uit het onderwijs en vertelt verder. ‘Het verhaal van de Grebbelinie is ook van grote educatieve waarde. Vele scholen bezoeken jaarlijks de Grebbelinie. Binnen de vakgebieden aardrijkskunde, geschiedenis en biologie liggen de thema’s voor het oprapen. Er zijn mooie opdrachten te bedenken voor wiskunde en vreemde talen. Ook biedt de gids aan onderzoekers een hoeveelheid basiskennis, aangevuld met foto’s en kaarten.”

Bestel ‘De Grebbelinie. Een cultuurhistorische gids’

‘De Grebbelinie. Een cultuurhistorische gids’ is een uitgave van de Stichting Grebbelinie en Gebiedscoöperatie O-gen, gefinancierd door de provincie Utrecht. Het boekje is online verkrijgbaar voor de prijs van 17,95 euro. Het boekje is een uitgave van de Stichting Grebbelinie en Gebiedscoöperatie O-gen.

Grebbelinie Bezoekerscentrum

Kom naar het Grebbelinie Bezoekerscentrum! Dit ligt op het Fort aan de Buursteeg tussen Veenendaal, Renswoude en Ederveen. In het bezoekerscentrum wordt het verhaal van de Grebbelinie verteld; de waterlinie die eeuwenlang een rol heeft gespeeld in de verdediging van het land.